
Er zou geen panl zijn zonder Eyra.
Eyra is dé software ontwikkelaar van panl. Dit wil zeggen dat Eyra panl heeft ontworpen en gebouwd. Dus, zonder Eyra zou de mogelijkheid om studies te plaatsen op panl of deel te nemen aan deze studies er nooit zijn geweest.
Maar, wat voor een software ontwikkelaar is Eyra precies en hoe is de samenwerking tussen panl en Eyra ontstaan? In het interview met Adriënne Mendrik, CEO van Eyra, worden deze vragen beantwoord én geeft Adriënne inzicht in mogelijke toekomstige ontwikkelingen van deze samenwerking.
Eyra stond van origine voor Enhance Your Research Alliance, maar nu gebruiken we het voornamelijk als naam. Wij werken aan duurzame, open source software as a service (SAAS) oplossingen voor de wetenschap op basis van een circular economy business model. Dat betekent dat we zo veel mogelijk herbruikbare modules bouwen tijdens elk project waar we aan werken. Zo zit onze software architectuur in elkaar. Dit heeft als doel zo veel mogelijk her te kunnen gebruiken in verschillende projecten, om zo kostenefficiënt mogelijk software te ontwikkelen. Bij elke nieuwe implementatie stap kijken we kritisch naar de architectuur van de software, om te zorgen dat het goed onderhoudbaar blijft. Dat is namelijk één van de lastigste dingen in softwareontwikkeling, om software naarmate het steeds meer groeit goed onderhoudbaar te houden. Vaak is het op een gegeven moment voor bedrijven erg duur om bijvoorbeeld één knopje aan te passen omdat de software zo is gegroeid. Wij denken bij elke uitbreidende stap goed na over hoe de architectuur van de software in elkaar zit en hoe een nieuwe toevoeging goed in het plaatje past. Dit wordt binnen Eyra voornamelijk gedaan door Emiel van der Veen en Jeroen Vloothuis, die daar constant scherp op zijn.
Ik kom zelf uit de wetenschap en ik ken het wetenschappelijk landschap daardoor goed. Ik heb computer science gestudeerd met een specialisatie op het gebied van biomedical image analysis. Dit houdt in, het ontwikkelen van computer algoritmes voor bijvoorbeeld het detecteren van structuren of tumoren in MRI scans of voor kwaliteitsverbetering van CT scans. Hierin ben ik gepromoveerd bij het UMC Utrecht. Vervolgens heb ik meer dan tien jaar als onderzoeker in dat vakgebied gewerkt, waarna ik als manager en projectcoördinator bij het Netherlands eScience Center ben gaan werken. Het eScience Center ontwikkelt software voor alle wetenschappelijke disciplines, van astronomie tot levens-, geestes- en sociale wetenschappen. Wat mij opviel, is dat er binnen het wetenschappelijke landschap voornamelijk projectmatig wordt gewerkt. Je hebt een aantal jaren een project en dan houdt het daarna vaak op. Dus het is veelal korte termijn en het is lastig om voor een lange termijn iets in de lucht te houden. Tegelijkertijd zag ik dat software as a service oplossingen van enorme toegevoegde waarde kunnen zijn voor de wetenschap, om de wetenschap te ondersteunen en te versterken. In het huidige projectmatige landschap is het echter lastig om software duurzaam neer te zetten. Dat is zonde. Er is een nieuw ecosysteem nodig om duurzame software op te zetten, te onderhouden en aan te bieden aan mensen en met name aan de wetenschap. Dus toen hebben Emiel van der Veen en ik Eyra opgericht met als doel duurzame software as a service oplossingen voor de wetenschap, dus voor de lange termijn.
De visie is om met Eyra toe te werken naar een wereld waarin iedereen snel inzicht kan krijgen in de huidige status van de menselijke kennis en hieraan ook kan bijdragen. In deze visie is open science meer dan alleen het openstellen van wetenschappelijke publicaties. Het is een goede eerste stap om wetenschappelijke publicaties open te stellen, vooral ook voor derde wereld landen, zodat de publicaties in ieder geval ook voor onderzoekers in landen waar niet veel funding is om tijdschriften te lezen toegankelijk zijn. Maar Eyra vindt het belangrijk om de menselijke kennis ook op een andere manier toegankelijk en beschikbaar te maken. We willen graag met software as a service oplossingen een brug slaan tussen de wetenschap en de maatschappij, daarom zijn we ook geïnteresseerd in het ondersteunen van citizen science projecten. Ik ben nu bijvoorbeeld betrokken bij het oprichten van de werkgroep “Data & Infrastructuur” van Citizen Science NL die binnenkort van start gaat. En ja, waarom is dat nodig? Ik denk dat het heel mooi is als we veel meer betrokkenheid kunnen hebben als maatschappij in de wetenschap. En ik denk ook dat dat belangrijk is. Ik ben zelf eigenlijk altijd nieuwsgierig naar de rand van de menselijke kennis en ik vind het leuk om op die rand te werken. Dus om nieuwe dingen te ontdekken. Maar het is nu vaak lastig om te zien wat nou eigenlijk de echte doorbraken in menselijke kennis zijn. Ik denk dat we nu veel kennis weggooien of veel kennis niet gebruiken die er wel is. Persoonlijk denk ik dat het heel waardevol is voor de maatschappij om meer betrokken te zijn, of te kunnen zijn, bij de wetenschap. Daar werkt Eyra dus ook naartoe.
We werken dus aan duurzame software as a service oplossingen voor de wetenschap. Op dit moment werken we vooral aan oplossingen voor de sociale wetenschappen en geesteswetenschappen, omdat de vraag hier groot is. Maar er staan ook een aantal potentiële projecten in de gezondheidszorg in de pipeline. We focussen ons niet op een specifieke tak van wetenschap, maar het is wel mooi om in de sociale wetenschappen te beginnen en vanuit daar langzaam uit te breiden naar andere wetenschapsvelden. Eén van de projecten waar we aan werken is de data donatie webapplicatie Port in samenwerking met de UU en de UvA (D3i consortium). In plaats van respondenten te vragen om een vragenlijst in te vullen, kan Port gebruikt worden om respondenten te vragen om data te doneren, die ze opvragen bij platformen als instagram, whatsapp, of bijvoorbeeld hun energiebedrijf. Vanwege de AVG kan je de data die over jou verzameld wordt bij elk bedrijf opvragen en zijn bedrijven verplicht dit te leveren. Vervolgens stelt Port mensen in staat deze data te doneren voor wetenschappelijk onderzoek op een transparante manier, waarbij alleen de informatie uit de data wordt gehaald die belangrijk is voor de onderzoeksvraag. Port is ook gekoppeld met de vragenlijst software van Centerdata, zodat deze gebruikt kan worden in het LISS of Centerdata panel. Een ander project waar we aan werken is Rank in samenwerking met ODISSEI en de RUG. Dit is een webapplicatie voor het ondersteunen van benchmarks in de sociale wetenschappen. Voor veel onderzoeksvragen zijn er verschillende methodes ontwikkeld. Op dit moment is het niet duidelijk welke methode het beste werkt voor welke vraagstelling. Benchmarks stellen onderzoekers in staat om verschillende methodes op een gestandaardiseerde manier met elkaar te vergelijken. De eerste benchmark die we gaan draaien met Rank is een “Fertility prediction benchmark” van de RUG, waarvoor we de eerste pilot draaien tijdens de SICSS – ODISSEI Summer School 2023. Zowel Port als Rank worden geïntegreerd in het onderzoeksplatform Next. Een platform waar onderzoekers in kunnen loggen en waarin verschillende tools beschikbaar zijn om hun werk te ondersteunen. Een soort “Researcher workplace”. En “last but not least” panl natuurlijk!
Ja, panl natuurlijk!
Via Annette Langedijk heb ik voor het eerst over panl gehoord. Annette is community manager van humanities en social sciences bij SURF. Ik werkte met haar samen en zij wist dat Emiel en ik Eyra aan het oprichten waren. Martin en Ivar hadden contact met Annette opgenomen om te inventariseren of SURF misschien een platform als panl zou kunnen ontwikkelen en die vraag hebben zij toen ook bij het Netherlands eScience Center neergelegd. Maar voor zowel SURF als het Netherlands eScience Center valt een platform als panl eigenlijk niet onder hun focus. Dus ja, zo kwamen Martin en ik in contact met elkaar, omdat een project als panl perfect paste bij wat wij met Eyra op wilde gaan zetten.
Ja, dus Emiel van der Veen is voornamelijk bezig met de ontwikkeling van de software. Emiel is heel erg goed als systeemdenker en dus die lange termijn, duurzame code ontwikkeling. Jeroen Vloothuis is software architect. Hij is analytisch heel sterk en denkt mee over de software architectuur. Ook ontwikkelt hij de software en doet hij code reviews. En dan hebben we Neo Cheung, de designer bij Eyra. Neo doet UI en UX design, dus voor de User Interface en gebruiksvriendelijkheid. En Tjerk Nan zorgt voor de DevOps en de security, dus hij draagt zorg voor het veilig online beschikbaar stellen van het platform en het monitoren van de beveiliging en uptime van het platform.
Het is een erg uitdagend project om voor dit budget zo'n platform op te zetten, nou ja, dat is gewoon een hele grote uitdaging op zichzelf. Wat vaak de grootste challenge is, is keuzes maken. Je wilt zoveel mogelijk mooie features ontwikkelen, maar je hebt altijd beperkt budget. We hebben heel veel mooie ideeën maar we moeten continu scherp blijven en prioriteiten stellen. Wat hebben we nu echt nodig, ofwel wat moeten we nu bouwen, en wat is nice to have voor later? Must haves zijn in eerste instantie alle basis functionaliteiten. Dus dat je mee moet kunnen doen als deelnemer aan een onderzoek, dat je als onderzoeker bijdragen moet kunnen goedkeuren en afkeuren, en dat mensen kunnen zien welke onderzoeken er op het platform staan. En natuurlijk moet de authenticatie en security op orde zijn. Verder is het ook belangrijk dat het platform er aantrekkelijk uitziet en gebruiksvriendelijk is. Het is nu misschien nog niet perfect, maar we hebben wel een goed platform neergezet wat werkt en wat als product ook gewoon gebruikt kan worden. Dus ja, ik denk dat dat, keuzes maken, altijd de grootste uitdaging is.
Vanuit het subsidievoorstel onderscheid panl zich met betrekking tot dat het gericht is op Nederlandse burgers, dus Nederlandse deelnemers aan onderzoek. Ik denk dat het heel waardevol is om Nederlanders meer te betrekken bij Nederlands onderzoek en nou ja, dat is denk ik waar panl vooral voor is.
Citizen Science bestaat uit verschillende lagen van betrokkenheid. Het invullen van surveys is een onderste laag eigenlijk. Dus het gebruiken van Nederlanders als sensors, om informatie op te halen, is een eerste level van citizen science. Ik zou het leuk vinden om bij panl de betrokkenheid van Nederlandse burgers bij wetenschappelijk onderzoek verder te ontwikkelen. Ik denk dat daarbij het terugkoppelen van onderzoeksresultaten iets heel interessants is. Dit is momenteel nog zeldzaam. Mensen vullen een vragenlijst in en dan krijgen ze een bedankje en geld als beloning. Wat er dan mist is de terugkoppeling over wat er daarna met het onderzoek is gebeurd en hoe de uiteindelijke resultaten zich verhouden tot wat iemand heeft ingevuld. Dat zijn interessante dingen om te weten en zo creëer je denk ik veel meer betrokkenheid. Maar tegelijkertijd weet ik ook dat dat lastig is want onderzoekers zijn nou eenmaal erg druk. Dus als je die terugkoppeling wilt stimuleren moet je dat eigenlijk zo makkelijk mogelijk maken voor onderzoekers. Daar moeten dus nieuwe oplossingen voor komen die er nu nog niet zijn.
Ik denk dan precies daar aan, die betrokkenheid van Nederlanders bij wetenschappelijk onderzoek bevorderen. Dat is dan ook meer dan alleen maar software ontwikkeling. Dat houdt ook in het onderzoeken van wat interessant zou zijn voor Nederlandse burgers om te weten en op welke manier die terugkoppeling van informatie te bewerkstelligen is.
Ik denk gelijk eigenlijk weer aan het gedeelte dat ik ook zelf verder zou willen ontwikkelen. Wat ik heel vaak mis is dus die terugkoppeling en dat is, misschien deels ook omdat ik zelf onderzoeker ben, voor mij het interessantst. Ik denk dat er meer burgers zijn die dat interessant vinden. Van oh wat gebeurt er dan met zo'n vragenlijst en hoe werkt dat dan? Ik zou zelf dus mee willen doen aan een onderzoek waarvan ik weet dat ik achteraf zal horen wat de uitkomst is en hoe dat zich tot mij verhoudt…wat ik met die algemene uitkomst gemeen heb en hoe ik hiervan verschil. Ja, als de resultaten gedeeld worden, dan zou het voor mij écht aantrekkelijk zijn om mee te doen aan een onderzoek op panl.